V Toshkent xalqaro investitsiya forumining panel sessiyasida ekspertlar quyidagi asosiy xulosalarni bayon etdilar:

Suvdan olinadigan iqtisodiy samara past. O‘zbekistonda har bir kub metr suv yalpi ichki mahsulotga 3 dollardan kam daromad keltiradi - bu dunyo bo‘yicha o‘rtacha 23 dollarni tashkil etadi. Suvdan samarasiz foydalanish mintaqada har yili taxminan 5 milliard dollarlik imkoniyatlarni boy bermoqda.

Qishloq xo‘jaligi muammo markazida. U O‘zbekistonda iste’mol qilinadigan suvning qariyb 90 foizini tashkil etadi, suvning qariyb 80 foizi transchegaraviy manbalardan keladi. Hisob-kitoblarga ko‘ra, 2050-yilga borib bu tushumlar hajmi 30 foizga qisqarishi mumkin, bu esa qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishini 20 foizga qisqartirish xavfini tug‘diradi.

Investitsiyalar yangi manbalarga emas, balki samaradorlikka kerak. Irrigatsiya infratuzilmasini modernizatsiya qilish, raqamli monitoring tizimlari, tozalangan oqova suvlardan qayta foydalanish va aniq dehqonchilik texnologiyalari ustuvor yo‘nalishlar hisoblanadi. Investitsiyalarga bo‘lgan umumiy ehtiyoj 40 milliard dollarga baholanmoqda.

Suv haqiqiy iqtisodiy qiymatga ega bo‘lishi kerak. Mutaxassislar qarama-qarshilikka e’tibor qaratdilar: sun’iy past tariflar suvdan isrofgarchilik bilan foydalanishni rag‘batlantiradi, zaif guruhlarni qo‘llab-quvvatlash esa resurs narxini pasaytirish orqali emas, balki to‘g‘ridan-to‘g‘ri subsidiyalar orqali ta’minlanishi kerak.

Mintaqaviy hamkorliksiz ish bitmaydi. Amudaryo va Sirdaryo havzalari mintaqa suv resurslarining 85 foizdan ortig‘ini shakllantiradi, biroq eng yirik suv iste’molchilari va manbalari turli mamlakatlarda joylashgan. Suv havzalarini birgalikda boshqarish — barqaror rivojlanishning zaruriy shartidir.

Batafsil: https://www.gazeta.uz/ru/2026/06/19/water-energy-agriculture/